hoe houden we energielasten voor huurders laag?
van nul-op-de-meter naar slim sturen
Het succesvolle concept Nul-Op-de-Meter (NOM) – wat we al 1000 keer toegepast hebben – werd ooit ontwikkeld om woningen te verduurzamen en tegelijkertijd woonlasten te verlagen. Het idee: een gasloze woning met duurzame installaties, die net zoveel energie opwekt als verbruikt, zodat de energiemeter, en daardoor ook de energierekening, op nul staat. Maar door veranderingen in de energiemarkt is nul op de meter vandaag de dag niet meer gelijk aan nul op de rekening. De salderingsregeling wordt afgebouwd en huurders krijgen nu al te maken met terugleverkosten. Daarmee staat het oorspronkelijke doel van NOM onder druk. Dus hoe zorgen we ervoor dat huurders een stabiele energierekening houden en corporaties hun investeringen kunnen terugverdienen?
Thuisbatterij en slim sturen
Volledig nul op de energierekening lijkt niet meer haalbaar, maar we willen er wel zo dicht mogelijk bij komen. Dat lukt als we een woning creëren die zoveel mogelijk zelfvoorzienend is. Dat betekent opgewekte stroom zoveel mogelijk binnen de woning houden en zo min mogelijk terugleveren aan het net. Daarom testen we in een pilot nu een combinatie van een thuisbatterij met het slim aansturen van installaties. Slim sturen gebeurt via het Home Energy Management Systeem van BeNext. Hiermee worden de warmtepomp, omvormer en thuisbatterij aangestuurd. Het systeem gebruikt hiervoor:
APEX-tarieven (marktprijzen voor energie)
Gebruikspatronen (bijv. wanneer bewoners douchen)
Zo stuurt het systeem installaties aan op het juiste moment: wanneer er zelf wordt opgewekt of wanneer de tarieven het voordeligst zijn. Daarnaast valt met slim stroom handelen ook het nodige te besparen. Een algoritme monitort de prijsontwikkeling van meerdere energiemarkten en kiest de beste momenten om de batterij op te laden en te ontladen: terugleveren als de prijs hoog is en afnemen bij lage tarieven.
Een andere pijler van zelfvoorzienend zijn zit in menselijk gedrag. De gouden regel: verbruik stroom als het er is. Hierop coachen we bewoners. Wanneer is het slim om bijvoorbeeld de wasmachine aan te zetten? Met slimme stekkers gaat dit heel eenvoudig. Dynamische contracten spelen hierin ook een rol.
Wat weten we al?
In een woning in Boekel loopt al een paar jaar een pilot met een thuisbatterij in combinatie met een dynamisch energiecontract. Wat weten we al? Zonder thuisbatterij verbruik je slechts zo’n 25% van de opgewekte stroom direct. Uit de pilot blijkt dat je met een thuisbatterij en slim sturen gemiddeld per jaar zo’n 78% direct verbruikt. Aanzienlijk meer dus, maar geen 100%. Dat wordt veroorzaakt door de winterperiode, omdat de opwekking dan lager is dan het verbruik. Batterijen vullen in de winter daardoor niet volledig. In de zomer is er wel veel zon, waardoor batterijen vol raken en het systeem optimaal werkt.
De woning in Boekel draaide een jaar lang met uiteindelijk € 500,- positief op de energierekening. Dit resultaat ontstond vooral door slim gebruik van de batterij via software. Kanttekening: dit was een kleine woning met slechts één bewoner met in verhouding een grote batterij. Hoe werkt dit bij een gezin? Of bij een grotere woning? Hoe groot moet de batterij dan zijn? En hoe pakt dit financieel dan uit?
Waar zijn we nu mee bezig?
Voor een nieuwbouwproject in Waspik ontwikkelen we nu rekenmodellen om de juiste balans te vinden tussen investeringskosten (batterij, software, installaties) en de energiekosten voor huurders. Kunnen we een variant van het NOM-concept ontwikkelen waarbij:
corporaties nog een deel Energieprestatievergoeding (EPV) aan huurders kunnen vragen om hun investeringen te compenseren?
huurders weten waar ze aan toe zijn met een stabiele energierekening?
De eerste modellen laten zien dat we nog niet uitkomen op een energierekening van nul, maar daar is het slim stroom handelen met de batterij nog niet in meegenomen. De energierekening komt in deze modellen nu uit op € 240,- per jaar. Maar zonder accu zou dat veel hoger zijn. Voor de investeringskosten zoeken we een optimum, waardoor een 5 kWh-batterij in 5 tot 7 jaar terugverdiend kan worden.
NOM: toe aan vernieuwing
De NOM-gedachte blijft waardevol, maar vraagt om innovatie. We zijn op weg om met batterijen, slimme software en samenwerking tussen corporaties, bewoners en energieleveranciers een nieuw concept te ontwikkelen: van nul-op-de-meter naar slim sturen voor maximale zelfvoorziening en betaalbaarheid.
Weten wat er nu al kan en op de hoogte blijven over de nieuwe rekenmodellen?
Neem dan contact op met onze adviseur bouwkosten & energiespecialist Marti Smits of Vincent Jansen, directeur Energie & Duurzaam Beheer
Marti Smits
adviseur bouwkosten & energiespecialist06 5189 1424
m.smits@hendrikscoppelmans.nl Mail naar Marti
Vincent Jansen
Directeur Energie & Duurzaam Beheer06 1331 3281
v.jansen@hendriksmaakthet.nl Mail naar Vincent
